مفاهیم "آلودهانگاری" و "امرآلوده" که توسط "ژولیا کریستوا" مطرح شد، یکی از نظریههای روانکاوی است که به دلیل ظرفیتهای آن، به عنوان یکی از نظریههای مبنایی در تحلیلهای ادبی و هنری به ویژه در حوزهی سینما و رمان بسیار مورد استفاده قرار گرفته است.
مجموعهی پیش رو چکیدهی بسیار کوتاهی از مباحث عمیق و تخصصی این محور میباشد که صرفا با گردآوری و تدوین از مقالهها و یادداشتهای مرتبط حاصل شده و مطالعه عمیق در این خصوص نیاز به مراجعه به دروس و شرحات اساتید و متخصصین امر دارد. این چکیده صرفا ما را در آشنایی با شیوه تحلیلهای ارائه شده در حوزهی ادبیات و هنر (سینما، عکاسی، نقاشی و ... ) کمک میکند و سعی شده است با ارائه نمونههایی از این تحلیلها (در بخش انتهایی) به فهم محور کمک شود.
کلید واژهها:
امرآلوده، امر نشانهای، امرنمادین، سوژه، سوبژکتیویته، عقدهادیپ، مرحله آیینهای، کورا، سوژه سخنگوکلید واژهها: امرآلوده، امر نشانهای، امرنمادین، سوژه، سوبژکتیویته، عقدهادیپ، مرحله آیینهای، کورا، سوژه سخنگو
..... او بر خلاف «لکان»، معتقد است آغاز شکلگیری هویت به زمانی پیش از دورهی آینهای باز میگردد، زمانی که کودک در راستای مشخص کردن مرزهایش با محیط اطراف، هر چیزی که برایش «دیگری» محسوب میشود را با تنفر و انزجار طرد میکند. «کریستوا»، آن چیزی که شخص در این فرآیند، طرد میکند را «امر آلوده» مینامد و معتقد است که هر سوژهای در تمام دوران زندگی با تهدید مرزهای سوژگیاش توسط «امر آلوده» مواجه خواهد بود، زیرا «امر آلوده» هیچگاه به طور مفصل رفع نمیشود. پس از سپری کردن فرآیند «آلوده انگاری» در مراحل اولیهی تبدیل شدن به سوژه، مواجهه با هر چیزی که نشانی از امر آلوده داشته باشد به دلیل یادآوری دوران پیش از شکلگیری هویت، برای سوژه تهدید کننده خواهد بود. «کریستوا» به معرفی چند مصداق برای امر آلوده میپردازد که شامل مادر، غذا، مرگ و خود هستند. به عنوان مثال، آلودهانگاری مادر به این دلیل اتفاق میافتد که کودک در ابتدای زندگی قادر به تشخیص مرزهای خود با محیط اطراف نیست و خودش را موجودی یکی با مادرش میپندارد، اما لازم است برای هویت یافتن، مرزهایش با مادرش را مشخص کند، ساختن این مرزها جز با بیگانه دانستن مادر و طردکردن او ممکن نخواهد بود......
متن مفصل در ((PDF))
برچسب:
نویسنده: مریم پورعلی